Müasir dövrdə “superqida” anlayışı tez-tez istifadə olunur və bir çox məhsul bu kateqoriyaya aid edilir. Lakin maraqlıdır ki, bu gün populyar hesab edilən bəzi qidalar əslində min illər əvvəl də insanlar tərəfindən geniş şəkildə istifadə olunurdu.
Tarixi araşdırmalar göstərir ki, qədim sivilizasiyalar qidaların faydalarını elmi terminlərlə izah etməsələr də, müşahidələr əsasında dəyərli məhsulları seçməyi bacarırdılar. Bu səbəbdən bəzi qidalar əsrlər boyu müxtəlif xalqların süfrəsində öz yerini qoruyub saxlayıb.
Foodinfo.az tarixi və elmi mənbələrə istinadla xəbər verir ki, bal dünyanın ən qədim qida məhsullarından biri hesab olunur. Arxeoloqlar minlərlə il əvvələ aid yaşayış məskənlərində bal izlərinə rast gəliblər. Təbii şirinləşdirici kimi istifadə edilən bu məhsul qədim Misir, Yunanıstan və digər sivilizasiyalarda yüksək qiymətləndirilib.
Qədim insanların ən vacib ərzaqlarından biri də arpa olub. Bu taxıl növü min illər əvvəl Yaxın Şərqdə və Asiyanın müxtəlif bölgələrində geniş şəkildə becərilib. Arpa həm çörək hazırlanmasında, həm də müxtəlif qida məhsullarının istehsalında istifadə olunurdu.
Mərcimək də tarix boyu əhəmiyyətini itirməyən qidalardandır. Alimlər bildirirlər ki, bu məhsulun becərilmə tarixi təxminən 8-10 min il əvvələ gedib çıxır. Mərcimək uzun müddət saxlanıla bilməsi və hazırlanmasının nisbətən asan olması səbəbindən qədim cəmiyyətlərdə mühüm ərzaq mənbəyi sayılırdı.
Xurma meyvəsi də qədim dövrlərin ən dəyərli qidalarından biri hesab olunub. Səhralarda yaşayan xalqlar üçün enerji mənbəyi olan bu məhsul uzun səfərlərdə və karvan yollarında geniş istifadə edilirdi. Bu gün də xurma dünyanın bir çox ölkəsində sevilən məhsullar sırasındadır.
Küncüt toxumları da minilliklərdir istifadə olunan ərzaqlardandır. Tarixi mənbələr göstərir ki, qədim Babil və Assuriya dövrlərində küncüt həm qida, həm də yağ istehsalı məqsədilə istifadə olunurdu. Hazırda da müxtəlif mətbəxlərdə bu məhsula geniş yer verilir.
Maraqlıdır ki, qədim insanların qidalanmasında qoz və digər çərəzlər də mühüm rol oynayırdı. Arxeoloji tapıntılar göstərir ki, insanlar minlərlə il əvvəl müxtəlif ağac meyvələrini toplayaraq qida kimi istifadə ediblər. Bu ənənə bu günə qədər davam edir.
Tarixçilərin fikrincə, qədim insanların istifadə etdiyi bir çox məhsulun bu gün də populyarlığını qoruması təsadüfi deyil. Bu qidalar həm əlçatanlığı, həm saxlanma imkanları, həm də müxtəlif yeməklərdə istifadə oluna bilməsi ilə seçilib.
Ekspertlər hesab edirlər ki, qədim dövrlərdən günümüzə qədər gəlib çatan qidalar insanlığın qidalanma tarixinin canlı nümunələridir. Min illər keçməsinə baxmayaraq, bu məhsullar müasir süfrələrdə də öz aktuallığını itirməyərək nəsilləri bir-birinə bağlayan qida körpüsünə çevrilib.
