Uzun illər yaşlılara xas xəstəlik kimi tanınan yoğun bağırsaq və düz bağırsaq (kolorektal) xərçəngi artıq gənc yaş qruplarında da qeydə alınır. Son illərdə 30–40 yaş aralığında bu xəstəliyə tutulma hallarında artım müşahidə olunur.
Foodinfo.az xəbər verir ki, bu artımın əsas səbəbləri arasında yanlış qidalanma, lifdən kasad rasion, emal olunmuş və fast-food məhsullarının çox istehlakı, oturaq həyat tərzi, piylənmə, siqaret və spirt istifadəsi ön plana çıxır. Stress və yuxu pozuntuları da risk faktorları sırasında qeyd olunur.
Gənclər bu xəstəliyi çox vaxt “yaşla bağlı deyil” düşüncəsi ilə ciddiyə almır və bu da gec diaqnoza səbəb olur. Halbuki erkən mərhələdə aşkarlandıqda kolorektal xərçəngin müalicə şansı xeyli yüksəkdir.
Diqqət edilməli əlamətlər:
– Uzun müddət davam edən qəbizlik və ya ishal
– Nəcisdə qan izləri
– Qarında davamlı ağrı və şişkinlik
– Səbəbsiz çəki itkisi
– Davamlı halsızlıq və yorğunluq
Həkimlər 45 yaşdan əvvəl də risk qrupuna daxil olan şəxslərə (ailəsində bağırsaq xərçəngi olanlar, piylənmə və xroniki bağırsaq problemi yaşayanlar) müayinələri gecikdirməməyi tövsiyə edirlər. Sağlam qidalanma, fiziki aktivlik və vaxtında həkimə müraciət isə əsas qoruyucu amillər sayılır.
Nəticə etibarilə, yoğun və düz bağırsaq xərçəngi artıq yalnız yaşlıların problemi deyil və maarifləndirmə ilə erkən diaqnoz bu xəstəliklə mübarizədə həlledici rol oynayır.
